Author: Connecting People & Place

Rugadh agus tógadh Liam in Iarthar Bhéal Feirste. D’fhoghlaim sé Gaeilge nuair a cuireadh i bpríosún é sa Cheis Fada ó 1967 go 1984. Nuair a scaoileadh saor é, bhí ról lárnach aige san ghníomhaíochas Ghaeilge agus obair forbartha pobail i gceantar an Uachtar Chluanaí, an áit ina raibh Féile Chnoc na Foinse lonnaithe. Bhog sé go Gaillimh ar feadh tamaillín agus thug sé faoi chéim Ghaeilge is Stair ag Ollscoil na Gallimhe agus cúrsa MA sa soceolaíocht. D’fhill Liam ar ais go Béal Feirste agus bhí sé lárnach san obair forbartha pobail in Iarthar Bhéal Feirste ó shin. I...

Rugadh agus tógadh Ciarán i gCorcaigh agus bhog sé go Baile Uí Mhurchú in Iarthar Bhéal Feirste níos moille sa saol in a dhiaidh dó tabhairt faoi thuras domhánda. Ba cheannaire óige é de chuid Cumann Tionántaí Bhaile Uí Mhurchú agus chuidigh sé leis na féiltí san Uachtar Chluanaí a reachtáil in 1973-4. Bhunaigh sé croílár nuálach don phobail is don mhuintir óg ó theach lonnaithe i mBaile Uí Mhurchú. Ar a bharr seo, d’oibrigh sé mar bhainisteoir in Ionad Acmhainní Uachtar Chluanaí agus bhí ról lárnach aige ag déanamh feachtasaíochta maidir le cúrsaí cheartas shóisialta sa cheantar agus bheith...

Rugadh Gearóid Mhic Adhaimh i mí Dheireadh Fómhair 1948 agus d’fhás sé aníos i gceantar Bhaile Uí Mhurchú in Iarthar Bhéal Feirste. Ghlac sé ballraíocht de chuid Sinn Féin nuair a bhí cosc ar an eagraíocht le linn na 1960í agus bhí sé páirteach san fheactasaíocht maidir le droch títhíocht agus cearta ionannais le pobhlachtanaí eile de chuid na háite. In 1972 cuireadh i bpríosún é gan triall agus insan bhliain céanna scaoileadh saor é le bheith páirteach i gcomhráite rúnda i Londáin idir phoblachtanaí Éireannacha agus Rialtas na Breataine. Bhí Gearóid páirteach i gníomhaíochas polaitiúla agus pobail le fada...

Tommy was born and reared in West Belfast and was centrally involved in the development of the Springhill community festival which was a mainstay of the Féile for well over a decade. Tommy has played a central role in many community development projects in West Belfast including the Upper Springfield Development Trust whose board he still sits on. Tommy has been Féile board member for many years and remains central to local community events committee. He now manages the Upper Springfield Resource Centre. Gerard was born and reared in West Belfast and spent time imprisoned in Long kesh as a republican...

Rugadh agus tógadh an tAthair Des Wilson in Ard Mhacha Theas agus bhog sé go Béal Feirste agus é go fóill ina ghasúr óg. Bhí cónaí air ar Bhóthar Ormeau i nDeisceart na cathrach. Ó oirníodh é mar shagart, tá Des ag cur faoi agus ag obair in Iarthar Bhéal Feirste ón bhliain 1996. Nuair a bhí sé i mbun oibre le muintir Bhaile Uí Mhurchú, ceann de na ceantair is boichte agus is droch-chlúití i mBéal Feirste, tháinig coimhlint idir é féin agus Údaráis na heaglaise toisc gur labhair sé amach maidir le cúrsaí bhochtannais is neamhionnanais sa cheantar....

Rugadh agus tógadh Cristín Mhic Chathail i mBáile Uí Mhurchú agus chuir sí a gcuid páistí ar fad fríd an Ghaeloideachas agus d’fhoghlaim sí Gaeilge fríd an phróiseas. D’obair sí go deonach in Meánscoil Feirste agus in Naíscoil na bhFál agus bhí sí i measc na bunaitheoirí de chuid naíscoil agus Gaelscoil an Lonnáin.   Christine was born and reared in Ballymurphy and sent all her children to Irish medium schools and learned Irish herself through this process. She worked voluntarily in Meánscoil Feirste and Naíscoil na bhFál and was amongst the founders of Naíscoil and Gaelscoil an Lonnáin....

Rugadh agus tógadh Matt in Loiste na Móna agusgabhadh é agus é ina dheagóir in 1977 agus chaith sé tréimhse saoil i bpríosún na Céise , áit ar fhoghlaim sé Gaeilge sular scaoileadh saor é in 1992. Tá Matt ag teagasc Gaeilge sa phobal agus bainte le forbairt pobail sa cheantar ó shin. Bhí sé i measc bunaitheoirí Naíscoil agus Gaelscoil na Móna in Loiste na Móna agus bíonn sé ag teagasc ranganna oíche le Glór na Móna go fóill.   Matt was born and raised in Turf Lodge and was arrested as a teenager in 1977 and sentenced to Life Imprisonment...

Rugadh agus tógadh Máire Mhic Ionnrachtaigh ar Bhóthar an Lóiste Úr i mBéal Feirste sular phós sí agus sular neadaigh sí ar Chnoc Dhiarmada in Iarthar Bhéal Feirste. Bhí Máire gníomhach sa pholaitíocht áitiúil ó na luath 70í agus bhí sí ina ball bunaidh den ‘Relatives Action Committtee’ a chuaigh i mbun feactasaíochta in éadan Blocanna na Ceise Fada. Ar a bharr seo bhí sí ina ball bunaidh den ghrúpa radacach, feimineach ‘Women Against Imperialism’. Chuidigh sí fosta le hIonad na mBan ar Bhóthar na bhFál a bhunú in 1984. huaigh Máire i mbun traenála le bheith ag feidhmniú mar éascaitheoir ar ghrúpa...

 Rugadh agus tógadh an bheirt deartháir, Séamus agus Seán Mac Seáin, i mBéal Feirste agus, ar a bealaí féin, tá siad beirt tar éis cur le saol na Gaeilge i mBéal Feirste agus níos faide i gcéin. Bhí baint nach mór acu le forbairt phobal, agus pobail éagsúla, na Gaeilge in Iarthar Bhéal Feirste, go háirithe. Tá ainm na beirte, taobh le daoine iontacha eile, luaite le bunú tionscadail phobail ar nós, bunú Chultúrlann MacAdam/Ó Fiaich agus bunú Choláiste Feirste. Tá bunú Ghaeltacht Bhóthair Seoighe ar cheann de bhuaicphointe forbartha na Gaeilge i gCathair Bhéal Feirste. Tá sé tráthúil go bhfuil pobal...